Abahinzi bo muri Minnesota vuba aha bazagira uburyo bukomeye bwo gutanga amakuru ku bijyanye n'ikirere kugira ngo bafashe gufata ibyemezo bijyanye n'ubuhinzi.

Abahinzi ntibashobora kugenzura ikirere, ariko bashobora gukoresha amakuru ajyanye n'ikirere kugira ngo bafate ibyemezo. Abahinzi bo muri Minnesota vuba aha bazagira uburyo bukomeye bwo gukoresha amakuru bakuramo.
Mu nama yo mu 2023, Inteko Ishinga Amategeko ya Leta ya Minnesota yageneye Minisiteri y'Ubuhinzi ya Minnesota miliyoni 3 z'amadolari y'Amerika aturuka mu Kigega cy'Amazi Asukuye kugira ngo yongere umuyoboro w'ubuhinzi muri iyo leta. Ubu leta ifite sitasiyo 14 z'iteganyagihe zicungwa na MDA na 24 zicungwa na North Dakota Agricultural Weather Network, ariko inkunga ya leta igomba gufasha leta gushyiraho izindi mbuga nyinshi.
“Tumaze kubona inkunga muri iki cyiciro cya mbere, twizeye gushyiraho sitasiyo zigera kuri 40 z’iteganyagihe mu myaka ibiri cyangwa itatu iri imbere,” uyu ni Stefan Bischof, umuhanga mu by’amazi muri MDA. “Intego yacu nyamukuru ni ukugira sitasiyo y’iteganyagihe mu birometero bigera kuri 30 uvuye ku butaka bwinshi bw’ubuhinzi muri Minnesota kugira ngo tubashe gutanga amakuru y’iteganyagihe mu gace dutuyemo.”
Bischof avuga ko aho hantu hazakusanywa amakuru y'ibanze nk'ubushyuhe, umuvuduko w'umuyaga n'icyerekezo, imvura, ubushuhe, aho ikime gikwirakwira, ubushyuhe bw'ubutaka, imirasire y'izuba n'ibindi bipimo by'ikirere, ariko abahinzi n'abandi bazashobora kubona amakuru menshi.
Minnesota ikorana na NDAWN, icunga sisitemu y’ibibuga by’iteganyagihe bigera kuri 200 muri Dakota y’Amajyaruguru, Montana n’uburengerazuba bwa Minnesota. Umuyoboro wa NDAWN watangiye gukora cyane mu 1990.
Ntugahindure uruziga
Mu gukorana na NDAWN, MDA izabasha gukoresha sisitemu yamaze gukorwa.
Bischof agira ati: “Amakuru yacu azashyirwa mu bikoresho byabo bijyanye n’ubuhinzi nk’ikoreshwa ry’amazi y’ibihingwa, iminsi yo guhinga, icyitegererezo cy’ibihingwa, iteganyagihe ry’indwara, ingengabihe yo kuhira, amatangazo yo guhindura ubushyuhe ku bakoresha ibikoresho ndetse n’ibikoresho bitandukanye by’ubuhinzi abantu bashobora gukoresha mu gufata ibyemezo bijyanye n’ubuhinzi.”
“NDAWN ni igikoresho cyo gucunga ingaruka z’imihindagurikire y’ikirere,” Umuyobozi wa NDAWN, Daryl Ritchison, asobanura. “Dukoresha ikirere kugira ngo dufashe mu guhanura izamuka ry’ibihingwa, mu gutanga ubuyobozi ku bihingwa, mu gutanga ubuyobozi ku ndwara, mu gutanga ubufasha mu kumenya igihe udukoko tuzagaragara - ibintu byinshi. Imikoreshereze yacu irenze kure ubuhinzi.”
Bischof avuga ko ishami ry’ubuhinzi muri Minnesota rizafatanya n’ibyo NDAWN yamaze guteza imbere kugira ngo hashyirweho andi mafaranga mu kubaka sitasiyo z’iteganyagihe. Kubera ko Dakota y’Amajyaruguru isanzwe ifite ikoranabuhanga na porogaramu za mudasobwa zikenewe mu gukusanya no gusesengura amakuru yerekeye ikirere, byari byiza kwibanda ku gushyiraho sitasiyo nyinshi.
MDA iri mu nzira yo gushaka ahantu hashobora gushyirwaho sitasiyo z’iteganyagihe mu gihugu cy’ubuhinzi cya Minnesota. Ritchison avuga ko ahantu hakenera gusa ahantu hafite metero kare 10 n’umwanya wo kubaka umunara ufite uburebure bwa metero 15. Ahantu heza hagomba kuba harambuye, kure y’ibiti kandi hashobora kugerwaho n’abantu umwaka wose. Bischof yizeye ko azashyiraho ahantu 10 kugeza kuri 15 muri iyi mpeshyi.
Ingaruka zagutse
Nubwo amakuru azakusanywa kuri sitasiyo azibanda ku buhinzi, izindi nzego nka za leta zikoresha ayo makuru mu gufata ibyemezo, harimo n'igihe cyo gushyiraho cyangwa gukuraho amabwiriza agenga ibiro mu muhanda.
Bischof avuga ko imbaraga zo kwagura umuyoboro wa Minnesota zatewe inkunga inyuranye. Abantu benshi babona akamaro ko kugira amakuru ajyanye n'ikirere mu gace batuyemo kugira ngo afashe mu gufata ibyemezo bijyanye n'ubuhinzi. Amwe muri ayo mahitamo y'ubuhinzi agira ingaruka zikomeye.
Bischof agira ati: “Dufite inyungu ku bahinzi ndetse n’inyungu ku mutungo w’amazi.” “Amafaranga azava mu Kigega cy’Amazi Asukuye, amakuru aturuka muri izi sitasiyo z’iteganyagihe azafasha kuyobora ibyemezo by’ubuhinzi bitagirira akamaro umuhinzi gusa ahubwo binagabanya ingaruka ku mutungo w’amazi binyuze mu gufasha abo bahinzi gukoresha neza umusaruro w’ibihingwa n’amazi.
“Gushyira mu bikorwa ibyemezo by’ubuhinzi birinda amazi yo hejuru binyuze mu gukumira urujya n’uruza rw’imiti yica udukoko ishobora gutembera mu mazi yo hejuru yegereye aho hantu, birinda gutakaza ifumbire n’imiti ikoreshwa mu bihingwa mu mazi yo hejuru; kugabanya gusohoka kwa nitrati, ifumbire n’imiti ikoreshwa mu bihingwa mu mazi yo hasi; no kongera uburyo bwo gukoresha amazi yo kuhira.”
Igihe cyo kohereza: Kanama-19-2024